Het tekenlog van Marcel van Eeden

Aan het tekenlog van Marcel van Eeden lijkt sinds 2 december een eind te zijn gekomen. De kunstenaar publiceerde sinds 2001 dagelijks een tekening uit de tijd vóór zijn geboorte (1965). Het zijn met potlood gemaakte zwart-wit tekeningen die hij natekende van een foto. Van Eeden noemde het alsmaar uitdijende project ‘De encyclopedie van mijn dood’. Het was - denk ik - een poging om vat te krijgen op een voorbije, niet zelf meegemaakte tijd. Een uitbreiding van zijn leven: niet in de toekomst maar in het verleden.

Maar zoals gezegd, sinds 2 december is het stil geworden op zijn tekenlog. De laatste bijdrage ‘The End’ zegt genoeg. Het is voorbij. Het project is afgesloten.

• Link naar de tekenlog van Marcel van Eeden

• Link naar Cioran, een andere weblog van Marcel van Eeden

Hieronder een (zeer kleine) selectie uit het werk van Marcel van Eeden afkomstig van zijn tekenlog.

Gezellige feestdagen

Gezellig hè, die feestdagen... Vooral het ophangen van die (godver...) sfeervolle kerstverlichting.

Tiny en Lau met kerst:

Treintje

Toen hij zeker wist dat iedereen lag te slapen, sloop hij naar beneden en speelde urenlang met de trein die zijn zoon voor Kerst had gekregen...

Een beginnende vader:

Een vergevorderde vader:

Fragmenten uit De Avonden, deel 1

Hoera! Weblogamorf bestaat 1 jaar (bloemen en champagne kunnen worden afgegeven bij de receptie). Speciaal voor dit feest heeft de redactie van Weblogamorf een filmpje gemaakt: Fragmenten uit De Avonden, deel 1. De tekeningen zijn afkomstig uit de stripversie van Dick Matena. De door Reve zelf ingesproken tekst komt van de cd ‘Gerard Reve leest De Avonden’.
Bestel ze: altijd leuk voor onder de boom.

Kijk en luister naar het filmpje met een koptelefoon op:

• Gerard Reve: De Avonden (boek)

• Gerard Reve leest De Avonden (luisterboek)

• De Avonden, stripverhaal getekend door Dick Matena

Papa, wat is een witte kerst?

- Papa, wat is een witte kerst?

- Tsja, jongen dat heb ik vroeger nog wel eens meegemaakt. Dan lag er sneeuw tijdens de kerstdagen.

- Sneeuw!? Wat is dat nou weer?

- Dat kwam tijdens de winter uit de lucht vallen. Dan kon je sleetjerijden en sneeuwballen gooien. Maar dat was nog in de tijd van voor de opwarming van de aarde...

Hieronder wat ansichtkaarten uit ‘die goeie ouwe ijstijd’. De foto’s zijn afkomstig uit ‘An Inconvenient Truth’ van Al Gore.

• Voor alle ‘post-opwarming-kids’ een spelletje sleetjerijden.

Groeten uit Hotel Belvedere

Hotel Belvedere, Rhone-Gletsjer, Zwitserland.

Gefotografeerd in 1906 en in 2003.

Groeten uit Adamello

De Adamello-Gletsjer, Trentino, Zwitserland.

Gefotografeerd in 1880 en in 2003.

Groeten uit Tschierva

De Tschierva-Gletsjer, Zwitserland.

Gefotografeerd in 1910 en in 2001.

Groeten uit Roseg

De Roseg-Gletsjer, Zwitserland.

Gefotografeerd in 1949 en in 2003.

Gedachtensprong van 'Het Molletje' naar Jeroen Henneman

Vanochtend samen met Ingmar - het jongste redactielid van Weblogamorf - naar een aflevering van ‘Het Molletje’ gekeken. Een Tsjechisch tekenfilmfiguurtje dat ik nog ken van pakweg 25 jaar geleden. (Geweldig dat een kindertekenfilmfiguurtje zo tijdloos kan zijn - Kabouter Plop en andere ‘marketing-concepten’ van Studio 100: Eat your heart out!) In de aflevering zien we Het Molletje samen met twee vriendjes, een egeltje en een haas, blij wezen in hun ‘natuurlijke habitat’: het bos. Tot op een dag aan al dat geluk meedogenloos een eind wordt gemaakt door een zooitje bulldozers (Bob de Bouwer riep Ingmar enthousiast!), die al de bomen uit de grond trekken. 

Het gedachtensprongetje

Waar eerst nog een mooi bos stond verrijst in sneltreintempo een complete stad vol hoge flatgebouwen. En daar, tussen die hoogbouw, vond het gedachtensprongetje plaats. Want tussen die flats waait een papiertje door de lucht (zie plaatje boven dit artikel). Een scene die me deed denken aan een tekeningenserie van Jeroen Henneman, bijeengebracht in een boekje met de titel ‘Obscure’. 

‘Obscure’ van Jeroen Henneman

In één van die tekeningen zien we hetzelfde beeld: een velletje papier ‘zweeft’ door de lucht. In de achtergrond zien we flatgebouwen met rechthoekige raampjes getekend in een mooi, strak perspectief. Het velletje papier neemt sierlijke vormen aan omdat het wordt meegevoerd de wind. Een contrast met de rechte vormen van de achterliggende flats.

Tekening van Jeroen Henneman uit Obscure

En precies hetzelfde zien we in die korte scene uit Het Molletje. De scene uit de kindertekenfilm duurt hooguit 3 seconden. Maar het is genoeg voor een gedachtensprongetje.

PS voor wie wil weten hoe het met Het Molletje afloopt: alles komt goed (zoals je kunt zien in de scene op YouTube). Het Molletje ontsnapt samen met zijn twee vriendjes uit de hoogbouwhel. Op de rug van drie elegante zwanen vliegen ze weg uit de stad. Wij, de kijkers, vermoeden dat ze op weg gaan naar een ander bos, waar ze hopelijk voor altijd met rust worden gelaten...

Onopgemerkt gebleven: De geestbewaarder van Ton van der Lee

Het ligt al maanden in de winkel, maar in de kranten ben ik er nog geen recensie van tegengekomen. Het laatste boek van Ton van der Lee, ‘De geestbewaarder’ (zijn eerste roman) is onopgemerkt gebleven. En dat is jammer want de in het boek beschreven tragedie is van een Roosenboomsiaanse (ja toe maar) kwaliteit. 

Het zijn twee verhaallijnen die zich in verschillende tijden afspelen: het verhaal van Caspar een jonge zeeman op een achttiende-eeuws slavenschip, en het verhaal van de Surinaamse Amsterdammer Stanley die op zoek gaat naar zijn Afrikaanse (slaven)-roots. De twee verhalen kronkelen om elkaar heen om op het eind ingenieus bij elkaar te komen. Een geweldig boek van misschien wel één van de beste schrijvers van Nederland (ja, zo kan ‘ie wel hoor). 

Lees het en zegt het voort, want ‘De geestbewaarder’ mag niet onopgemerkt blijven...

• Website van Ton van der Lee

• Meer info over De geestbewaarder

Tijd om te lachen: peper en zout pioniers

Een tijd niets gehoord van Tosca Niterink, de vrouwelijke helft van het duo Theo en Thea. Al surfend terecht gekomen bij ‘peper en zout pioniers’, een video-reisbrief die wordt gemaakt door Anita Janssen en.... Tosca Niterink (Thea). 

Ze reisden dwars door Azië en hun verslag is hilarisch. Tosca Niterink geeft bij de beelden commentaar met een stem die nog het meest doet denken aan een Nederlands sprekende Marianne Faithfull. Verder veel ongewassen haar en oncharmante afritsbroeken (dè look voor de Nederander op reis), maar gelukkig geen ‘wereldverbeteraar-gewouwel’ over andere culturen waar je ‘zoveel van kunt leren’. Integendeel, andere culturen: da’s lachen!

• Peper en zout tv

Gerbrand van Melle: Almost two decades of pop design for Tivoli

De voltallige redactie van weblogamorf was donderdagavond aanwezig bij de maandelijkse pop-quiz in het Utrechtse Tivoli. Wij dachten altijd dat we verstand van popmuziek hadden, maar niets bleek minder waar. Want weblogamorf eindigde in de einduitslag ergens in de middenmoot. Een kleurloze klassering...

Kleurloos is ook het werk van grafisch vormgever Gerbrand van Melle (wat een leuk bruggetje hè). Van Melle maakt al bijna twintig jaar affiches voor Tivoli, een boek met een overzicht van zijn werk werd dezelfde avond gepresenteerd. En eigenlijk waren we daarvoor gekomen. Zoals gezegd, zijn werk is kleurloos, en dat is als compliment bedoeld, Van Melle ontwerpt nl. veel in zwart-wit. Bladerend door het boek blijkt hoe krachtig ‘kleurloos’ design kan zijn. Wij weten er alles van, weblogamorf is immers ook geheel in zwart-wit opgemaakt, het ligt dus niet aan uw scherm, wij vinden het mooi... 

• Website van grafisch vormgever Gerbrand van Melle

Avondrit door Beijing

Avondrit door Beijing. O.a. langs ‘Het plein van de Hemelse Vrede’.  De muziek is van REM: Airportman.

Het lijden van de jonge Ian Curtis

De film ‘Control’ van Anton Corbijn gaat over de laatste levensjaren van Ian Curtis, de zanger van Joy Division die in 1980 op 23-jarige leeftijd een eind aan zijn leven maakte. 

Het is een mooie zwart-wit-film, met misschien wel iets teveel mooie beelden voor zo’n zwaarmoedig levensverhaal. Curtis groeit op in Macclesfield: een plaatsje dat alleen uit bakstenen lijkt te bestaan, het toppunt van Engelse treurigheid maar dan in het kwadraat. Hij trouwt met zijn jeugdliefde en besluit zanger te worden na het zien van een optreden van The Sex Pistols. Curtis sluit zich aan bij een bandje, ze noemen zich Joy Division en hebben meteen succes.

Zijn ondergang begint nadat hij zijn eerste epileptische aanval heeft gehad. De daaruit voortvloeiende gezondheisproblemen, een voortslepende relatiecrisis én het snelle succes zouden aanleiding zijn geweest voor zijn zelfmoord. Want misschien ging het succes hem wel te hard, had hij het gevoel dat hij de controle erover begon kwijt te raken. Het kan immers geen toeval zijn dat de zanger, één dag voor het vertrek van de groep voor een tournee door Amerika een eind aan zijn leven maakte. Zijn vrouw trof hem aan, bungelend aan een stevig touw waar normaal de was hing te drogen. 

Control eindigt met de rook uit de schoorsteen van een crematorium. Die rook is niet wit, niet grijs maar pikzwart. Uit de speakers van de bioscoop klinkt het mooiste nummer van Joy Division: Atmosphere.

Ian Curtis de romanticus

Eigenlijk is het levensverhaal van Ian Curtis het verhaal van een romanticus: een jonge Werther. Een kunstenaar die niet kon kiezen uit twee vrouwen, en die zich niet helemaal begrepen voelde door zijn publiek. Een levensverhaal overgoten met een pathetisch jaren ’80 sausje (‘wat hebben we het toch zwaar’, vond iedereen jonger dan 30, toen). De enige uitweg die hij zag was zelfmoord, net als Goethes’ Werther.

Ian Curtis, geen boze postpunker maar een romanticus. Op zijn grafsteen staat niet voor niets ‘Love will tear us apart’ te lezen. Een jonge Werther van de 20e eeuw.

• Joy Division: Love will tear us apart

• Trailer van Control:

De meeste mensen hebben één talent. Uitzonderlijke mensen hebben een dubbeltalent: zij kunnen bijvoorbeeld goed schilderen én goed schrijven. Nog minder mensen zijn een multi-talent. Alles wat ze doen lijkt wel bijzonder. Jan Wolkers was een multi-talent. Hij kon schrijven, beeldhouwen en schilderen. En misschien kon hij nog veel meer, maar ontbrak hem daarvoor de tijd.

Het is moeilijk om je talent te ontdekken. Waar ben ik goed in? Zie daar maar eens achter te komen. Sommigen doen daar hun hele leven over. Áls ze er al achter komen. Jan Wolkers hoefde daar geen moeite voor te doen, het kwam er gewoon uit. Als een vulkaan die tot uitbarsting kwam.

In november 1985 signeerde Jan Wolkers in een boekhandel in Amsterdam. Ik stond in de rij en was een beetje zenuwachtig. In mijn hand had ik ‘Terug naar Oegstgeest’, wat ik één van zijn mooiste boeken vond. De schrijver zette niet alleen zijn handtekening maar maakte er met viltstift ook een tekeningetje van een kip bij.

16 november 1985, bijna 22 jaar geleden.

• Jan en Karina Wolkers zingen ‘Tietenkont’ op de site van VPRO”s radioarchief

The National

Ze staan een beetje in de schaduw van Interpol: The National. Terwijl ze even goed zijn. Het nummer ‘Mistaken for Strangers’ komt van hun nieuwe album ‘Boxer’. Gitaren ondersteunt door stevige drums met een zanger die klinkt alsof hij eeuwig verkouden is. De Amerikaanse band bestaat verder uit twee paar broers: Aaron en Bryce Dessner en Scott en Bryan Devendorf. ‘Mistaken for Strangers’ is als een energie gevend shot adrenaline. Alsof alles nu pas gaat beginnen...

Mijn grote broer kan alles beter

Grappig tekenclipje bij het liedje ‘Mijn grote broer kan alles beter’ gezongen door Aart Staartjes. Één van de liedjes uit Sesamtraat geschreven door Henny Vrienten. Het filmpje werd gemaakt door Wouter van Reek. Weg met die commerciële K3 en Kabouter Plop, de liedjes uit Sesamstraat zijn veel leuker!

Rond Vaderdag zou een cd verschijnen met alle liedjes van Henny Vrienten uit Sesamstraat. Helaas, de cd met de titel ‘Mijn papa is de beste’ ligt nog steeds niet in de winkel. 

• Overzicht van animatiefimpjes van Wouter van Reek voor Sesamstraat

De Ursonate van Kurt Schwitters vertolkt door Jaap Blonk

In 1986 nam stemkunstenaar Jaap Blonk de Ursonate van Kurt Schwitters op. Voor de uitgave van de grammofoonplaat – op het BV Haast-label van toeteraar Willem Breuker – was toestemming van de erven Schwitters nodig. Willem Breuker vond de procedure te lang duren (Willem Breuker: ‘ze kunnen een dikke lul krijgen’ ) en bracht de plaat zonder het vereiste ja-woord uit. De opname werd, kort nadat ze in de winkels lag, prompt verboden. 

In 2003 werd de in ’86 opgenomen uitvoering alsnog op cd uitgebracht, aangevuld met een live-versie, wederom vertolkt door Jaap Blonk. Het is één van de vreemdste muziekstukken die ik ken. De Ursonate wordt niet gezongen of gespeeld, de Ursonate is een opeenvolging van betekenisloze klanken voortgebracht door de menselijke stem. Een klankgedicht vol vreemde geluiden. Wanneer ik de cd draai vragen de meeste mensen beleefd doch dringend of de muziek kan worden afgezet. Men voelt zich ongemakkelijk bij het luisteren naar het stuk. En dat terwijl de Ursonate door de niet alledaagse (stem)geluiden juist zo leuk is. Het cd-boekje, vormgegeven door Piet Schreuders, bevat de complete tekst van het werk, dus er kan meegemurmeld, gepiept of gebromd worden. 

Over het internet surfend kwam ik terecht bij een stukje Ursonate dat Jaap Blonk liet horen in één van de uitzendingen van het radio-programma ‘Desmet live’. Een mooi fragment. In de uitzending werd Jaap Blonk ook geinterviewd.

• Uitzending van Desmet live met interview Jaap Blonk

Aanleiding voor dit stukje is Ingmar (het jongste redactielid van weblogamorf). Als een kleine klankdichter loopt hij rond en geeft hij zijn eigen Ursonate ten gehoor. Het Dada-tijdperk loopt echter op z’n eind: langzaam maar zeker zijn steeds meer ‘echte’ woordjes te horen...

Een fragment uit de Ursonate van Kurt Schwitters door Jaap Blonk: